Học kỳ trực tuyến tại TPHCM sẽ như thế nào?

Để dạy trực tuyến đạt hiệu quả, các chuyên gia cho rằng giáo viên cần có cách truyền đạt trực quan và tập trung cho phương pháp “Game hóa” để tăng sự tương tác, hứng thú cho học sinh. Ảnh: VGP/Gia Mỹ

Chọn cách khả thi

Cách đây không lâu, Bộ GD&ĐT đã ra phương án nhập học, khai giảng năm học 2021-2022. Theo đó, khung thời gian nhập học với khối 1 chậm nhất là ngày 23/8, các khối còn lại chậm nhất là ngày 1/9 và khai giảng vào ngày 5/9. Thế nhưng, với tình hình dịch COVID-19 diễn biến vô cùng phức tạp từ nhiều tháng nay, TPHCM cho biết rất khó để đảm bảo khung thời gian này. Do đó, Sở GD&ĐT TPHCM đã tham mưu cho UBND TPHCM về kế hoạch khởi động riêng, phù hợp với điều kiện thực tế trên địa bàn.

Thông tin từ Sở GD&ĐT TPHCM cho biết, năm học này, Thành phố không tổ chức tựu trường, khai giảng. Bậc THCS, THPT, GDTX sẽ bắt đầu năm học mới từ ngày 1 đến ngày 6/9, bậc tiểu học từ ngày 20/9.

Cụ thể, các trường THCS, THPT sẽ tổ chức hướng dẫn học sinh kỹ năng, phương pháp học trên Internet từ ngày 1 đến ngày 5/9. Ngày 6/9 sẽ bắt đầu giảng dạy theo chương trình năm học mới. Các trường tiểu học sẽ tổ chức hướng dẫn học sinh kỹ năng, phương pháp học trên Internet từ ngày 8 đến 19/9. Bắt đầu từ ngày 20/9 thực hiện giảng dạy theo chương trình năm học. Riêng bậc mầm non sẽ bắt đầu năm học khi tình hình dịch bệnh tại TPHCM được kiểm soát hoàn toàn.

Theo ông Nguyễn Văn Hiếu, Giám đốc Sở GD&ĐT TPHCM, việc dạy trực tuyến giờ không còn là giải pháp tình thế như năm 2020 nên đã có sự chuẩn bị kỹ càng từ sớm. Ngành GD&ĐT đã xây dựng cơ sở dữ liệu, tài nguyên dạy học phong phú ở tất cả trang thông tin của nhà trường để giáo viên, học sinh, phụ huynh chủ động tiếp cận, tham khảo: “Sở GD&ĐT TPHCM đã có kế hoạch, kịch bản cho học sinh học trực tuyến đến hết học kỳ 1. Tùy theo tình hình kiểm soát dịch bệnh của từng quận/huyện, Phòng GD&ĐT, hiệu trưởng các trường có thể báo cáo Sở xem xét cho phép dạy trực tiếp cho một số đối tượng học sinh, ưu tiên lớp nhỏ (1, 2) và cuối cấp”.

Do có kinh nghiệm từ nhiều đợt dịch trước, năm học này, các trường phổ thông trên địa bàn TPHCM đã lên phương án sẵn sàng cho tình huống học trực tuyến kéo dài từ khá sớm. ThS Lê Thị Hồng Anh, Phó Hiệu trưởng Trường THPT Võ Văn Kiệt (Quận 8) cho hay, nhờ có sự chủ động trong công tác chuẩn bị nên nhà trường đưa ra nhiều giải pháp nhằm đảm bảo cao nhất chất lượng dạy-học trực tuyến cho 1.700 học sinh thuộc ba khối.

Đối với học sinh đầu cấp, Trường THPT Võ Văn Kiệt đã xây dựng hệ thống kết nối và kênh thông tin liên lạc giữa phụ huynh, học sinh khi trúng tuyển vào trường. Trên cơ sở trực tuyến, nhà trường dành nhiều buổi tư vấn cho cả phụ huynh và học sinh về các thông tin cần biết và chương trình học, nhất là tư vấn tâm lý để chuẩn bị tâm thế học tập mùa dịch như hiện nay. Riêng với khối 10, 11, học sinh sẽ được kết nối với giáo viên chủ nhiệm, giáo viên bộ môn qua tuần lễ sinh hoạt đầu năm tổ chức vào đầu tháng 9.

Nhận định học tập trực tuyến là giải pháp thích hợp để học sinh tiếp thu kiến thức trong giai đoạn hiện nay. Tuy nhiên, bà Hồng Anh cho rằng, hiệu quả của quá trình này sẽ bị hạn chế bởi thời gian và không gian tương tác, công nghệ cũng như điều kiện của mỗi gia đình. Do vậy đòi hỏi học sinh phải có ý thức tự học và chủ động. Bên cạnh đó, vai trò của giáo viên vô cùng quan trọng. Nếu người thầy không cập nhật, đổi mới bài giảng sẽ rất khó thu hút học sinh.

“Nhà trường khuyến khích thầy cô giáo dùng nhiều phương pháp dạy học trên Internet, dạy học trực tuyến và chọn cách thức truyền thụ dễ dàng nhất để học sinh đủ phương tiện và điều kiện học tập tốt nhất. Ngoài ra, nhà trường xây dựng một kho dữ liệu ở các môn học để học sinh trong thời gian học trực tuyến có thể tìm và tự bổ sung lượng kiến thức nếu như các em muốn. Bên cạnh đó chúng tôi cũng xây dựng hệ thống thời khóa biểu khoa học, thuận lợi cho cả học sinh và giáo viên”, bà Hồng Anh chia sẻ.

Các trường trên địa bàn TPHCM đã chủ động phương án dạy trực tuyến từ sớm nên không quá cập rập. Ảnh: VGP/Gia Mỹ

Giảm áp lực cho học sinh khối 1

Việc học trực tuyến với học sinh bậc THCS, THPT đã dần trở nên quen thuộc nhưng với bậc Tiểu học, mọi thứ còn quá mới mẻ, chưa vào guồng. Do vậy theo ông Lê Ngọc Điệp, nguyên Trưởng Phòng Giáo dục tiểu học, Sở GD&ĐT TPHCM, đối với bậc tiểu học, ngành GD-ĐT cần nghiên cứu kỹ để có hướng dẫn thống nhất, làm sao để từng em học sinh không bị thiệt thòi. Việc học trực tuyến trong học kỳ 1 cần chia thành 4 giai đoạn. Xong giai đoạn 1 cần nắm bắt được tình hình thực hiện ra sao, có ưu khuyết điểm gì làm bài học cho giai đoạn kế tiếp. Kiến thức phải luôn thực hiện theo mục tiêu của chương trình và tài liệu là sách giáo khoa. Học trực tuyến cần đảm bảo từng học sinh phải thao tác với nhóm, biết sưu tầm tài liệu mà thầy cô yêu cầu, biết trao đổi thông tin từ trong nhóm đến thông tin trên mạng và chọn lọc thông tin cho thích hợp với bài học.

Cũng theo ông Điệp, muốn dạy trực tuyến hiệu quả, sau khi có biên chế lớp học, giáo viên phải phân loại, xếp nhóm theo 2 tiêu chí, gồm: học sinh có máy tính bảng/máy vi tính, có phòng riêng ngồi học và học sinh chỉ có điện thoại, ngồi học trong phòng chung nhiều người.

Với học sinh bắt đầu vào lớp 1, việc phân loại cần làm kỹ hơn. “Thầy cô phải phân loại học sinh nào đã học mầm non, biết cách đọc được bảng chữ với học sinh chưa biết gì, từ đó xếp nhóm và giao việc, khi học sẽ dễ dàng hơn. Lớp 1 không cần đi theo quy trình đúng 100% của sách giáo khoa. Mục tiêu giáo dục trọng tâm của lớp 1 là đọc thông viết thạo. Tôi nghĩ trong giai đoạn này các trường sư phạm cũng nên vào cuộc, cùng Sở GD&ĐT nghĩ cách để hiện đại hóa giáo dục tiểu học”, ông Điệp phân tích thêm.

Sở GD&ĐT cho biết cũng đã xây dựng các giải pháp đối với việc học trực tuyến của học sinh lớp 1, 2. Từ đầu tháng 8, sở đã có kế hoạch tập huấn cho giáo viên, triển khai xây dựng các clip, đoạn phim ngắn để học sinh xem, phụ huynh hỗ trợ, đáp ứng yêu cầu Chương trình giáo dục phổ thông 2018. Sách giáo khoa bản điện tử từ lớp 1 đến 12 hiện đã có trên website của Sở GD&ĐT và các trường để phụ huynh có thể cho con sử dụng trong trường hợp chưa mua kịp sách.

Anh Nguyễn Anh Tú (quận Gò Vấp) chia sẻ: “Tôi chưa dạy gì cho con nên sợ học trực tuyến cháu không thể tập trung, chưa tiếp thu được gì. Ban đầu nghe 23/8 nhập học, cả nhà hoang mang vô cùng. May mà TPHCM dời lại đến 20/9 chứ nếu làm gấp quá tôi sợ cháu sẽ khó thích nghi được sự thay đổi đột ngột. Thời gian này, cả nhà tôi tranh thủ rèn cho cháu làm quen chữ cái, con số, vào nếp ngồi trước máy tính. Dịch dã như vậy, phụ huynh phải chịu khó thôi chứ không thể đợi các trường học tập trung được. Mong TPHCM sẽ sớm có thêm sự hỗ trợ với khối lớp 1, các cháu còn quá nhiều bỡ ngỡ”.

Do theo sát tình hình dịch bệnh tại TPHCM nên từ cuối tháng 5, Hệ thống trường Mầm non - Tiểu học ICS (TP. Thủ Đức) đã lên kế hoạch học trực tuyến cho cả năm học 2021-2022. Đến thời điểm hiện tại, các khâu chuẩn bị đã hoàn tất. Riêng đối với học sinh khối 1, từ mấy tháng nay, mỗi tuần nhà trường đều tổ chức một chuyên đề đối thoại trực tuyến với phụ huynh để các gia đình chuẩn bị tâm lý cũng như những phần việc cần thiết nhằm chủ động hỗ trợ trẻ lớp 1 trong quá trình tiếp cận kiến thức trên nền tảng Internet.

Nhà trường chủ động trò chuyện với phụ huynh và giáo viên để cùng nhau gỡ khó, chọn cách truyền đạt kiến thức phù hợp nhất, hiệu quả nhất cho học sinh tiểu học trong giai đoạn này. Từ cuối tháng 7 đến nay, mỗi tuần, các em học sinh đăng ký mới cũng như học cũ của trường đều có buổi kết nối trực tuyến với giáo viên để làm quen, nêu thắc mắc và trò chuyện về các vấn đề mà các em quan tâm. Đây là cách nhà trường giúp học sinh khối 1 không quá bỡ ngỡ, hụt hẫng khi chuyển môi trường học từ mầm non sang tiểu học với rất nhiều cái mới.

Theo bà Nguyễn Thúy Uyên Phương, Chủ tịch Hội đồng trường ICS, không chỉ đầu tư một hệ thống hạ tầng công nghệ riêng phục vụ cho việc dạy trực tuyến học sinh tiểu học, nhà trường còn “nâng cấp” phương pháp giảng dạy của giáo viên để học trực tuyến không chỉ là hoàn thành nhiệm vụ một cách khô khan.

“Chúng tôi luôn trao đổi cụ thể để giáo viên nắm rõ tầm nhìn của chương trình dạy học trực tuyến và chủ động có sự thay đổi trong phương pháp giảng dạy. Dạy trực tuyến, giáo viên phải có cách truyền đạt trực quan để học sinh hiểu bài ngay. Các thầy cô cũng tập trung cho phương pháp “Game hóa” để tăng sự tương tác, hứng thú. Chúng tôi cũng chủ động tinh gọn chương trình, đưa vào những phần trọng tâm theo lộ trình cụ thể. Nhờ có sự tương tác liên tục, nhà trường - gia đình - học sinh đã có sự kết nối, sẽ thuận lợi hơn cho việc đẩy mạnh hiệu quả của dạy học trực tuyến. Chúng ta không thể né tránh dạy trực tuyến mà phải chuyển sang tận dụng các thế mạnh của nó để tăng tương tác, tăng giải pháp, nhất là trong điều kiện dịch bệnh như hiện nay”, bà Phương lý giải./.

Gia Mỹ