Quốc hội thông qua Luật Phát triển đô thị, mở rộng không gian phát triển cho TPHCM

Phân cấp, phân quyền mạnh hơn cho TPHCM

Một trong những điểm đáng chú ý của Luật Phát triển đô thị là tiếp tục tăng cường phân cấp, phân quyền, trao thêm quyền chủ động cho TPHCM trong quản trị, huy động và phân bổ nguồn lực phát triển.

Luật mở ra các không gian phát triển mới như khu thương mại tự do, khu logistics tích hợp, khu công nghệ cao và các loại hình kinh tế mới, gồm kinh tế số, kinh tế sáng tạo, kinh tế dữ liệu, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, kinh tế tầm thấp và các mô hình kinh tế mới khác.

Đối với khu thương mại tự do và khu logistics tích hợp, HĐND TPHCM được quy định cơ chế, chính sách quản lý, tổ chức hoạt động, ưu đãi đầu tư, tạo thuận lợi thương mại và cải thiện môi trường kinh doanh. Chủ tịch UBND TPHCM được quyết định việc thành lập, điều chỉnh ranh giới, diện tích, mục tiêu, chức năng của các khu này theo quy định của luật.

Đáng chú ý, luật dành cơ chế thúc đẩy phát triển Trung tâm Tài chính quốc tế tại Việt Nam ở TPHCM, cho phép HĐND TPHCM quy định việc phát hành trái phiếu đô thị, trái phiếu công trình tại trung tâm để huy động vốn cho các dự án trọng điểm. Luật cũng quy định cơ chế kết nối trung tâm tài chính với khu thương mại tự do, khu logistics, cảng mở, khu công nghệ cao và các khu chức năng khác.

Trong lĩnh vực tài chính - đầu tư, HĐND TPHCM được trao thêm thẩm quyền quyết định việc phát hành một số loại trái phiếu, vay từ các tổ chức tài chính trong nước, nước ngoài và quốc tế để huy động vốn cho các dự án đầu tư, trên cơ sở bảo đảm các chỉ tiêu an toàn nợ công.

HĐND TPHCM cũng được quyết định chủ trương đầu tư đối với một số dự án đầu tư công, PPP quan trọng sử dụng nguồn vốn thuộc phạm vi Thành phố theo quy định.

Các cơ chế này được kỳ vọng rút ngắn quy trình ra quyết định đối với các dự án hạ tầng lớn, giúp TPHCM chủ động hơn trong huy động, phân bổ và sử dụng nguồn lực.

Theo các chuyên gia kinh tế, TPHCM là đầu mối của hệ sinh thái kinh tế, thương mại, logistics và sản xuất quy mô lớn. Mỗi năm, lượng hàng hóa có giá trị hơn 1.000 tỷ USD đi qua hệ thống cảng biển khu vực TPHCM, trong khi nhiều giao dịch tài chính, bảo hiểm, thanh toán, phòng ngừa rủi ro tỷ giá, hàng hóa và huy động vốn liên quan vẫn được thực hiện tại các trung tâm tài chính ở nước ngoài.

Thực tế này cho thấy dòng hàng hóa đã đi qua Thành phố với quy mô lớn, nhưng dòng tài chính đi kèm chưa được giữ lại tương xứng.

Trong bối cảnh đó, việc Luật Phát triển đô thị quy định các cơ chế liên quan đến Trung tâm Tài chính quốc tế tại TPHCM và Đà Nẵng có ý nghĩa quan trọng, góp phần đưa các cơ chế thí điểm vào khuôn khổ pháp lý ổn định, dài hạn.

Đây cũng là dư địa để Trung tâm Tài chính quốc tế tại TPHCM (VIFC-HCMC) phát huy vai trò, hình thành thêm các kênh dẫn vốn cho nền kinh tế, bổ sung cho tín dụng ngân hàng và thị trường vốn trong nước.

Cơ hội lớn cho doanh nghiệp

Ông Lư Nguyễn Xuân Vũ, Chủ tịch Hội Doanh nhân Sài Gòn TPHCM, cho rằng việc Quốc hội thông qua Luật Phát triển đô thị là cơ hội lớn đối với TPHCM và cộng đồng doanh nghiệp, đồng thời có ý nghĩa quan trọng trong đổi mới phương thức quản trị và phát triển đô thị.

Theo ông Vũ, điểm quan trọng nhất của luật là tinh thần phân cấp, phân quyền mạnh hơn, trao cho địa phương quyền chủ động quyết định những vấn đề phù hợp với thực tiễn, qua đó rút ngắn quy trình xử lý công việc và thời gian triển khai dự án.

"Khi Thành phố được quyết, được chủ động và chịu trách nhiệm, doanh nghiệp cũng sẽ có thêm cơ hội đầu tư, bởi thời gian và chi phí thực hiện dự án được rút ngắn, không phải qua quá nhiều cấp như trước", ông Lư Nguyễn Xuân Vũ nói.

Theo ông Vũ, với quy mô và không gian phát triển lớn, việc được trao thêm quyền sẽ giúp TPHCM phản ứng nhanh hơn trước yêu cầu thực tiễn, chủ động khai thông các nguồn lực về đất đai, tài chính, hạ tầng và thu hút đầu tư.

Đây cũng là điều cộng đồng doanh nghiệp kỳ vọng, bởi thủ tục được rút gọn, quyết định nhanh và minh bạch sẽ củng cố niềm tin, tạo điều kiện để doanh nghiệp đầu tư dài hạn.

"Đây thực sự là cơ hội vàng để TPHCM bứt phá, còn doanh nghiệp có thêm không gian để phát triển và đóng góp vào tăng trưởng chung của Thành phố", Chủ tịch Hội Doanh nhân Sài Gòn TPHCM nhấn mạnh.

Lê Anh