TPHCM đẩy mạnh xây dựng nhà ở xã hội, nhà lưu trú cho công nhân

Thông tin trên được ông Võ Khắc Thái, Phó Chủ tịch Thường trực LĐLĐ TPHCM, nêu tại buổi làm việc giữa Ban Thường vụ Thành ủy TPHCM và Ban Thường vụ LĐLĐ TPHCM ngày 4/5. Đây là một trong những chương trình trọng điểm nhằm nâng cao chất lượng sống cho công nhân theo chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.

Trước đó, ngày 27/4, tại buổi gặp mặt hơn 200 công nhân nhân dịp 1/5, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm yêu cầu Thành phố tiếp tục xác định chăm lo đời sống người lao động là nhiệm vụ trọng tâm. Trong đó, cần ưu tiên rà soát nhu cầu NOXH, nhà lưu trú và các dịch vụ thiết yếu, bảo đảm công nhân có nơi ở ổn định, yên tâm gắn bó lâu dài.

Theo LĐLĐ TPHCM, hiện có 4 doanh nghiệp tham gia chương trình gồm: Tập đoàn Hoa Sen, Phú Cường Group, Công ty Phát triển Công nghiệp Tân Thuận (IPC) và LNT 7979. Trong đó, Tập đoàn Hoa Sen cam kết đầu tư ít nhất 20.000 căn; LNT 7979 dự kiến xây dựng 30.000 căn tại khu vực Bà Rịa – Vũng Tàu (cũ); IPC phát triển dự án tại các khu vực tập trung đông công nhân như Hiệp Phước, An Phú Tây, Tân Mỹ.

Khoảng 50.000 căn trong tổng số này sẽ được triển khai theo hình thức cho thuê hoặc thuê mua. Theo mô hình mới, doanh nghiệp sử dụng lao động thông qua tổ chức công đoàn sẽ đăng ký thuê, chi trả chi phí để công nhân được ở miễn phí hoặc chỉ đóng một phần nhỏ. Theo ông Võ Khắc Thái, nhiều doanh nghiệp sẵn sàng chi trả chi phí thuê NOXH thay cho công nhân nhằm giữ chân lao động và giảm chi phí đi lại.

Sau khi sáp nhập toàn bộ diện tích và dân số tỉnh Bình Dương và Bà Rịa – Vũng Tàu, TPHCM trở thành địa phương có lực lượng công nhân lớn nhất cả nước, với hơn 7 triệu lao động. Điều này kéo theo nhu cầu cấp thiết về NOXH và các dịch vụ thiết yếu cho người lao động.

Khảo sát mới đây của LĐLĐ TPHCM với 200.000 công nhân cho thấy, 95% người lao động mong muốn mua NOXH để ổn định cuộc sống tại Thành phố, tăng mạnh so với mức khoảng 65% trước đây.

Để thúc đẩy chương trình, công đoàn TPHCM đã thành lập tổ công tác làm việc trực tiếp với doanh nghiệp và địa phương nhằm tìm kiếm quỹ đất phù hợp, ưu tiên các dự án cách nơi làm việc không quá 10 km. Dự án đầu tiên dự kiến khởi công vào tháng 6 tại xã Tân Vĩnh Lộc, quy mô 1.785 căn hộ trên diện tích 2,8 ha, phục vụ hơn 4.400 công nhân. Nhiều dự án khác đang hoàn thiện thủ tục đầu tư.

Tại buổi làm việc, đồng chí Nguyễn Phước Lộc, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM lưu ý: Với nội dung xây dựng NOXH và nhà lưu trú cho công nhân, tổ chức công đoàn cần giữ vai trò chủ trì, làm đầu mối phối hợp. Đồng thời, có thể nghiên cứu, thí điểm xây dựng nhà lưu trú cho công nhân từ nguồn kinh phí công đoàn, tích hợp các dịch vụ chăm sóc sức khỏe, vui chơi, giải trí cho người lao động và thân nhân.

Lãnh đạo Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM cũng đề nghị công đoàn phối hợp với các xã, phường rà soát quỹ đất dự kiến xây dựng NOXH, tránh tình trạng nhiều địa phương có đất nhưng chưa thu hút được nhà đầu tư, gây lãng phí nguồn lực.

Đơn giản hóa thủ tục, tăng tốc phát triển NOXH

Để đẩy nhanh tiến độ phát triển NOXH, đáp ứng nhu cầu lớn của người lao động, Bộ Xây dựng vừa ban hành Văn bản số 5844/BXD-QLN, hướng dẫn công tác thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi đầu tư xây dựng đối với các dự án NOXH, gửi Sở Xây dựng TPHCM.

Theo đó, Bộ Xây dựng cho phép chủ đầu tư linh hoạt lựa chọn quy trình, thủ tục nhằm rút ngắn thời gian triển khai dự án, góp phần tháo gỡ các điểm nghẽn pháp lý kéo dài và đẩy nhanh tiến độ đưa sản phẩm đến tay người thu nhập thấp.

Cụ thể, thay vì tuân thủ quy trình cứng nhắc, doanh nghiệp có thể lựa chọn một trong hai phương án để được miễn giấy phép xây dựng: Áp dụng cơ chế đặc thù theo Nghị quyết số 201/2025/QH15 để tự thẩm định dự án; hoặc thực hiện thẩm định tại cơ quan chuyên môn nhằm hưởng cơ chế miễn cấp phép theo Luật Xây dựng số 135/2025/QH15.

Đáng chú ý, Bộ Xây dựng cho phép lồng ghép thủ tục phòng cháy, chữa cháy (PCCC). Theo đó, việc thẩm định thiết kế PCCC được thực hiện đồng thời trong quá trình cấp phép xây dựng (nếu có) hoặc trong khâu thẩm định chuyên môn, với thời hạn xử lý tối đa 30 ngày kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ.

Theo đề án của Chính phủ về đầu tư xây dựng ít nhất 1 triệu căn NOXH trên cả nước, TPHCM được giao chỉ tiêu phát triển gần 200.000 căn. Từ kết quả triển khai thời gian qua, giai đoạn 2026–2030, Thành phố cần phát triển hơn 181.000 căn, trong đó riêng năm 2026 phải hoàn thành 28.500 căn.

Từ đầu năm 2026 đến nay, Thành phố có 1 dự án đã hoàn thành, đưa vào sử dụng với quy mô 580 căn; lũy kế có 12 dự án đang thi công với quy mô khoảng 10.300 căn. Dự kiến, 41 dự án sẽ khởi công trước ngày 30/6/2026, với quy mô khoảng 29.200 căn.

Theo Sở Xây dựng TPHCM, trong giai đoạn 2026–2027, Thành phố tập trung giải quyết thủ tục đầu tư cho 72 dự án, quy mô khoảng 67.000 căn, nhằm phấn đấu hoàn thành chỉ tiêu Thủ tướng giao.

Linh Văn